shamare meri sudh hari lini. sham re.
hori khelat bhaye chatur shamaro, keshur rang men rasabas koni. sham re.૧
abir gulal dhum machavat, grahi pichakari hath navini. sham re.૨
aek or shri ghanashyam saluno, aek or sabahi sakhi rangabhini. sham re.૩
manjukeshanand ke pritam, darash parsase magan kari dini. sham re.૪
aasvada: ‘holi’na prastut padaman sant kavi shri manjukeshanande holi khelan kridano ullas, gati-sfurti temaj saluna ghanashyam shri sahajanandana rupavarnananun ankan samullasabher karyun chhe. kavyano upad aakarshak chhe. premani parakashthaae aavirbhav pamati upalanbhayukt fariyadathi aeno praranbh thay chhe. vali khubini vat ae chhe ke ae j kadi kavyani dhruv yane tek pankti bane chhe. kavy rachanano madhyavarti sachot vichar ke bhav aeni tek panktiman zhilay chhe. ahin je tek pankti chhe- ‘ghanashyam re meri sudh hari lini’ aeni charuta hardayasparshi chhe. kavyani aa mahatvapurn ne aakarshak dhruvapanktini sushlisht rachanaman kaviae aatmanubhut urmina ghuntananun aavishkaran karyun chhe. aeman pan ‘re’ jeva tal prerak ane git poshak shabdano yathasthane prayog karine kaviae bhavanun tivr spandan pragatavyun chhe. sahajanand svamini rangotsav lilanun darshan shravan –manan bhavuk hardayane jagatana prapanchathi alipt kari aemanan divy tejomay svarupaman aakarsht kare chhe. aek var pan jeni harday – aankhe ae rasik ranga-lila nirakhi chhe, ae aankho pachhi kyarey jagatana pralobhanoman nathi lobhati. divy rangalila karine jagatana jat jatana rag pratyeni manani abhimukhata prabhu hari le chhe. pachhi man sansarik bhan gumave chhe. sacharachar vishvaman; pachhi to ae aankho prabhuni divy rangalila j nihale chhe. tethi j kavi varanvar aek j bhavane ghuntata gay chhe ke ‘ghanashyam re meri sudh hari lini’ kavini ae fariyadaman rosh karata hardayanan vishuddh premano pamarat vishesh chhe. kavyani shesh panktioman shrihariae kevi rite sudhabudh hari lidhi tena karan paratve kavi shriharini rangotsav lilanun varnan kare chhe. holi khelato shamaliyo kavine chatur lage chhe, karan ke santa-haribhaktona vishala samuh same shriji aekala hova chhatan aevi chaturithi rame chhe ke sarvane kesaravarna kesudana rangaman rangine rasabas kari nakhe chhe. abil gulalani dhum machi chhe. navi j pichakari laine prabhu sarvene rangi rahya chhe. avatarana avatari paheli j var brahmandaman padharya hoy tyare aemani bhaktone vash karavani rit ne sadhan nit nava ne nirala j hoy ne ! aek baju svayan prabhu shri ghanashyam chhe ne biji baju shrijina range rangine rasabas thai gayela santo chhe ne rangotsavani dhum machi chhe. manjukeshanandanun bhavuk harday maharajani aa rasik lila nihaline aanand magn bani nachi uthe chhe ane tana-manani sudhabudh khoi besi shrijina svarupaman lin thai jay chhe. pad sugey chhe, kafi hori ragaman aeni taj bandhi kaviae gayun chhe. vairagyaprerak kavi manjukeshanande mahatmyagyaneyukt bhakti-bhavavala kavyo pan bahu sundar rachya chhe, aenun aa pad aek ujjavala drashtant chhe.
hutashanino utsav karava mate aekavar shrijimaharaj amadavad padharya hata. maharaje naranarayanadevana sannidhyaman hutashanino utsav ujavyo. dhuletina divase vadodarana nathabhakte ghebarani rasoi karavi hati te santone jamadine shriji sabha mandapaman pat upar birajyan; tyan santo rangana bharela patro lavya. shrihariae aemanthi rang udadi sabhaman sarvane aanand ras pamadi rangaman rasabas kari didha. sant haribhaktoae pan shriji upar rang udadyo, pachhi rangabhina vastr sahit maharaj ashv upar besi santo sathe sabaramati nadiman snan karava chalya. kachhiyavadiman ghat bandhelo hato tyan prabhu sakhasahit padharya ne tyan snan karava utarya . maharaj jyan snan karatan tyan snan karavano mahima bhaktoman khub vadhi jato. maharaj nahata hata aetalaman tyan aek juvan sadhu bandhela ghat upar aavi kudine nadiman padyo. maharaje aa joyun. aemane sadhunun aa aghatit vartan n ruchyun; aetale ae santane bolavadavi thapako aapata kahyun: ‘sadhuram ! aam amari ane vayovarddh santoni maryada mukine aghatit rite kem nahava padya ?’ sadhu kani javab aape ae pahela tyan ubhela brahmanand svami bolya: ‘maharaj ! ae to bahu premane lidhe maryadanun bhan n rahyun . kavijano premaman maryada manata nathi .’ae juvan sadhu kavi hata ne shrihari pratyena pragadh premana aavegaman maryada muki ae prabhuna charanamartanun pan karavana shubhashathi padya hata . brahmamunina vachan sanbhali shriji hasya ne pachhe ae premi santane potani pase bolavi kahyun”\: ‘svami ! ame to lokani rite kahyun, lok prem dekhata nathi. mate lokaman apakirti thay aevun kam premana aavegaman pan kyarey n karavun.’ ae sant kaviae shriji aagya shiromany gani jivanaparyant aenun palan karyun. maharajana premala thapaka sathe aemanan amuly aashish pamanar ae premi sant kavi hata svaminarayan sanpradayana agragany ashtakavio paikina aek kavi shri manjkeshanand svami. *( shriharicharitramartasagar ( par ૨૮ , tarang ૧૭ )) shri manjukeshanand svamino janm sorath jillana manavadar gamaman thayo hato. temana purvashramana mata pitanun nam jetabai ane valabhai patel hatun . valabhai ane jetabai banne svaminarayan bhagavanana anany aashrit hata. sa.gu. nishkulanand svamiae ‘ bhaktachintamani’ man aemano ullekh karatan lakhyun chhe: “bala joban varddh samishth sarave jan samadhinishth . bhavi bhakt valo jetabai...’ (bha. chin. pr . ૧૧૩ ) manjukeshanand svaminan motabhainun nam bhimabhai hatun. teo pan shriharina param bhakt ne mahamukt hata. manjukeshanandanun purvashramanun nam jani shakayun nathi. jetabaine potana nana balamukt upar vishesh prem hato. shant varti, nirmala svabhav, unchi samajan tatha aagyakaritv vagere utkarsht gunothi yukt putrane joine man harakhati . ae manoman vicharati ke atyare bhagavan svaminarayan game game vicharan kari aekantik dharmanun sthapan kari rahya chhe, maro aa nano bala pan jo prabhuni sevaman jodai aemanan ae divy karyaman sahayarup thay to aenun ne amarun jivan dhany bani jaya. jetabaiae aava j shubhashayathi putraman balapanathi j satsangana uchch sanskar redya hata. chhek balyakalathi j ishvarabhimukh varti sathe uchharelo ae mumukshu yuvan hanmesha sant purushona satsang samagam ane pragat prabhuna darshan mate aatur raheto. jene jevun gamatun hoy chhe, aene aevun j vatavaran mali rahetun hoy chhe ! banyun aevun ke sa. gu. svayanprakashanand svami sorath pradeshaman vicharan karata karata aekavar manavadaraman aavi pahonchya. aava samarth sant padhare aetale satsangi haribhaktoni bhid jame ae to svabhavik chhe, pan bhaktoni bhare bhidaman aek khunaman besine aekagr chitte santavani sanbhalata tejasvi yuvanani mukhani aabha joine svami parakhi gaya ke aa to chinthare vintayelu ratn chhe. svamiae aene pase bolavi thoda prashno puchhi aeni mumukshuta tapasi. hardayane tharati ne sankalpone shant karati svamini vato sanbhali yuvanani vairagyavartti prabala bani, aene svamine pag pakadine aajiji kari ke ‘ svami ! have to haiyun hath nathi rahetun , karpa kari mane aapani pase rakho ne pragat prabhuna darshan karavo .’ jetabaiae pan hasate mukhe anugya aapi aetale svayanprakashanand svami ae mumukshu yuvanane potani sathe lai gadhada aavya ne shrijimaharaj pase aene mahadiksha apavi sadhu karavi ‘ manjukeshananda’ nam rakhavyun. shri manjukeshanand svami sa.gu. svayanprakashanand svamina mandalaman hata. ae mandalaman ૬ (satha) santo hata tethi ae ‘sathi mandala kahevatun. shri manjukeshanand svamine gujarati bhashanun prathamik shikshan manavadaraman j malyun hatun ane mahadiksha lidha pachhi vidvatvarya. sa. gu. nityanand svami pase sanskart bhanava rahya. temane khas karine vyakaran , kavy, purano ane mahabharat vagereno abhyas karyo. te pachhi gosvami tulasidasaji ane suradasaji aadi bhakt kaviona sahityanu adhyayan karine hindi bhashaman pan prabhutv prapt karyun. aa j rite marathi bhashaman pan kushalata melavi, prakhar buddhimatta, sukshm grahanashilata , satat vachana-manan jeva uchch gunone lidhe thoda j samayaman svamishriae aek praudh pandit ane meghavi kavi tarike prasiddhi prapt kari lidhi. sa.gu. shri manjukeshanand svami shreth vidvan ,uttam kavi, kushala vakta, satsangano utkarsh sadhavaman utsahi, ni:svarthi ane paropakaraparayan aek aadarsh santapurush hata. ‘nandanamamala ‘ namani temani aek pustikaman svamiae potana vyaktitvane sucharu shabdoman abhivyakt karatan lakhyun chhe. “manjukeshanand te pandit, ruda gune kari mandita; jene kidha chhe bhashana granth, kidho kirtan mokshano panth ” svamiae dharmaprakash, nandanamamala aishvaryaprakash, harigita, aekadashi mahatmy ityadi laghu grantho rachya chhe. shri manjukeshanand svaminan padoni sankhya ૪ni kahevay chhe. temanun mukhy ang vairagyanun chhe. sansarani asarata batavi, vairagyano upadesh aapanari temani vani jomavali pan sadi chhe. temani lekhan paddhati upadeshakane vadhare malati aave chhe ane shaili pote vanchanar sathe ke sanbhalanar sathe pratyaksh vat karatan hoy te prakarani hoi ghani j sarala chhe, kavyadohanakar sva.ichchharam desai kahe chhe ke ‘ du:khiyane dukh vela dhairy preravaman temana padoni shakti ajab chhe .’ *( a.ni. ishvaralal masharuvala) san. ૧૮૭૨ma shrihariae vadatalaman fuladolotsav khub dhamadhumathi ujavyo hato. aenun aabehub varnan “ aek same shrihari aaviya, vadatale sukhakand “ ae padaman manjukeshanande bahu khubithi karyun chhe. shrijimaharaje panchalaaman rasotsav karelo ae lilanun rasik nirupan brahmanand, premanand, devanand ityadi sant kavioae aemanan kavyoman karyun chhe, aenathi anokhi bhat padatun lilatmak nirupan manjukeshanande ‘ sakhi durganagarane chok rame ghanashyam ‘ ae padaman gadhapuraman shrijiae kheleli ras lilanun rasik byan aapi karyun chhe. gadhadaman dadakhacharana darabaraman maharaj ghanivar vasantotsav temaj hutashanina utsav prasange rangalila ramela, aevi j aek rangalilanun atyant madhur baniman gan manjukeshanande “ghanashyama” chhabiro hori khelat ho. khelat re gadhapuraman shri gopal ,’ ae padaman pragalbhapane karyun chhe. aava to holina ketaketalay pad kaviae prasange prasange pragat prabhu pasethi prerana pamine rachya chhe. aevun j aek manjukeshanandani prasadik kalamana uttam kasab samun pad kaviae rangotsav prasange rachelun ne sandhyakalana gher gulabamay vatavaranaman shriharina rangaman rasabas thaine panchamasure pran purata aalapelun : “ghanashyam re meri sudh hari lini”
Aa aksharna muktana, nirmal chhe shatnam
Aa avasar aavo karu ame, vinanti vaaramvaar
Aa avasar re dayalu daya kari re, talavane janm maranana tap
Aa baho mein aaja mere nath, mujhe tere saath hi jina hai
Aa Bandhan, Aa Bandhan, Aa Vajra Jevu Bandhan
Aa Brahmande tirth mahan, chhe Gadhadu Valu Harine
Aa chandanna vagha, lage chhe bahu pyara
Aa chaturio chovis chhe, teman pragatani lila kai;
Aa chhabiye maari thaari re aankhadiyu
Aa chhapaiyapurathi sancharya, avatari re
Aa deh manushano malyo, amulakh prani
Aa duniya chhe swaarth keri
Aa ganga taro, adbhut aaro, shobhit saro
Aa gyanno karo upyog
Aa jadav kulana adhipati bole madhav ho bai jadava.
Aa jadav kulna adhipati, bole madhav ho bai jadav
Aa jagamen nahin koi sago nar gafal tero...
Aa jagat dishe chhe vhala re
Aa jagmaahi aavine ten shu shu kamaani kari antarni te juri maahi shu shu vastu bhari
Aa janm mongho manujane prabhuni karpathi prapt thay chhe,
Aa jo sakhi aavya hari brahmamolana vasi
Aa jone aahirne aanganiye jhule nand maharno laal
Aa jone alabelo maare aangane ubha aavi re
Aa kamali kayanthi lavyare, kanmalivala kanuda
Aa kudo kaliyug aavyo, lakho fituro lavyo;
Aa maara harino mahimaa snehe saambhaltaa
Aa nandano nandiyo re, alav kare chhe aavi aavi
Aa pad maahire, gaya chhe saate vaar
Aa ratya rudi rang ramyani, laaj bharya kem raiye
Aa Sahajanand Swami, Sarvopari Hari
Aa samay uttam jaanine, kar smaran shrighanshamane
Aa same kari chhe poorn maher, ati karuna kari re lol
Aa sansaarma aavine ten, shu kari kamaire
Aa seva sukhkaari, chandan ni pyaari pyaari
Aa srushti sahu jad-chetane bharpur shi ubharay chhe
Aa sukh taaru, aho! Aho! Varnvayoo n jaay
Aa tan rang patang sarikho, jatan var n lageji
Aa to ante nathi tan koinu re padi jashe palakma jarur
Aa to ope chhe adabhut, banne aanbaliyun rupaliyun re,
Aa vaansaladi, valane roki rahi chhe din ratadi
Aa vaare aanand, aapyo sahajaanand
Aa vaat nakki, samaju janne man to saari laagshe
Aa vagha chandan kera, ati lage chhe anera
Aa vishvani rachana kari utpati ne sthiti pralayaman
Aa vratapuri valo maro ghar mani raheta
Aa vratpuri valo maaro ghar maani raheta
Aa yogi koi adbhut aavya, jotan te haiyun hise re
Aabhagi jeev shidane kare chhe taaru avaliun
Aacharaj sabahike kine
Aachhi mane lage chhabi thari chhel,
Aadhunik gyani brahmaswaroop nirupan lesh na jaane
Aadi maya jagatni chhe ish, atishe prachand chadi chhe rees
Aadikaale dhari saamy sthiti prakruti brahmma lin hati supt jevi
Aaditvaare ude thayaa, Sooraj Sahajaanand
Aaditya Shree Hari Swami Re Ravi Roop Prakasho
Aaditya Udiyaare, Sahajanandji Jagavand
Aadityasam uday thaya, Swami Sahajanand
Aado aavyo Mahadukhno Daryav, paar kem paamie re lol.
Aadu kaanai nathii bolato dene daan tu maaru
Aage asvaarine aambalo, vaanse munina vrund
Aage laad ladoaviya laadilaaji re, haiye ghanun dekhadyo het
Aage the jugal roop jehu, naranaraayan naam vishaala badri tal tehhu
Aaharani ichchha jivan nirvah mate thay chhe
Aai aaj chaudash kaali aai
Aai Chhaththi Shri Dharmkunvarki
Aai ghata gagan ghan garaje saiyore
Aai ke aankhdi maari moku mag bich
Aai krishna chaturdashi aajri, harimantrakun sādho sundari
Aai paratahe akhiy mein, Giridhari gulal mat daro moi re
Aai piya dusari hori horive
Aaj aacharya padhaarya re, haan sachu jan harakhe chhe
Aaj aanand dadaana darbaarmaaan jo
Aaj aanand maarāṁ, aṅgo aṅg māī
Aaj aanand mara uraman, mali mane mahamonghi vatare
Aaj aanand sindhu ulatyaa, pragatyaa te poornanandare
Aaj aanandni eli, jame jagdish aanandni eli
Aaj aaviyo aanand ang, umaang ure ati
Aaj aavya te kem utaavla, saachu bolone
Aaj aavyo avasar anamulo
Aaj abhinavo aanand haide harkh n maayre
Aaj adhal dhalya alabela re, bhari bhave rahe muj phela re
Aaj adhalk dhalya am upare, adhmanne vali abhidhan deva
Aaj alabelo bai maare mandir padharya
Aaj alabelo chhe parasanre, mahasukh maano ne
Aaj alabelo rang ramiya re rajani, sukhni vaat kahu maari sajani re
Aaj albele aanand ghano aapiyo
Aaj albeloji mandir maare aaviya re, sukhakand sahajanandji
Aaj amaraa bhagya atishhe, maliyaa antaryaami re
Aaj Amare Gam Valo Bhale Aavya Re
Aaj ame gyataa gheli gangaajee ne tire
Aaj anokhirī sundartāi, kahiha n jāi, nēnā rahat lobhāi
Aaj anupam divas sakhiree, vasantpanchami aai
Aaj ashtami aanandkaari, pragate dev murari ho
Aaj ati aanand maara angma
Aaj avadhpur aanand mangal, chhaay rahyo ati bhaari ho
Aaj avani par aanand chhayo, ho rahyo jayjaykaar ho
Aaj avanimaan pragatya pote purushottam swaminarayan
Aaj avasar adhik rudo aaviyore
Aaj avsar aavyo, ati anmulo
Aaj avsar aavyo, ati anmulo